ไม่ได้ประหลาดใจกับคำตัดสินคดีของคุณสมัครในวันนี้ เพราะเคยเขียนเตือนไปหลายครั้งแล้วว่า “อย่าทำเป็นเล่นกับเรื่องคดีหมิ่นประมาทของคุณสมัคร” ดังที่ได้เขียนเป็นบทความในชื่อ “ก็แค่เจรจาไม่ลงตัว” เมื่อวันศุกร์ที่ 12 กันยายน 2551 ตั้งแต่ก่อนจะมีความชัดเจนในการคัดตัวนายกรัฐมนตรีคนใหม่ ดังเนื้อหาในส่วนที่เกี่ยวข้องดังต่อไปนี้

“ถึงตรงนี้ขอเตือนว่า อย่าทำเป็นเล่นกับเรื่องคดีหมิ่นประมาทของคุณสมัคร เอกสิทธิ์ ส.ส. ตามมาตรา 130 คุ้มครองคุณสมัครไม่ได้ เพราะเป็นการพิจารณาคดีต่อเนื่องก่อนที่ คุณสมัครจะเป็น ส.ส. อยู่ในวรรค 4 ลองอ่านรัฐธรรมนูญกันดู หากศาลท่านไม่ยอมให้ฎีกา แล้วให้คุณสมัครติดคุกแบบไม่รอลงอาญาจริง ทั้งสถานภาพนายกรัฐมนตรี และสถานภาพ ส.ส. ก็ต้องสิ้นสุดลงตามรัฐธรรมนูญ ตอนนี้เมื่อใช้ช่องนี้ไม่ได้ ก็อาจผลักดันผ่านช่องทางเสนอให้อัยการสูงสุดลงนามสลักหลังในคำร้องขอฎีกา แต่ก็นั่นแหละช่องทางนี้ก็แค่ยืดเวลา สุดท้ายก็ต้องถูกจำคุกอยู่ดี

แม้จะฝืนใจใครๆหลายคน แต่ก็ต้องย้ำแล้วย้ำอีก ว่าอย่าไปยึดติดตัวบุคคล เตรียมนายกรัฐมนตรีคนใหม่เผื่อเอาไว้ระหว่างที่คุณสมชายฝึกงานเป็นนายกรัฐมนตรีรักษาการในขณะนี้”

ดูอาการแล้วคู่ความ อย่างคุณสามารถยังแสดงท่าทีไม่ยอมความ และได้เล่าด้วยว่ามีผู้ใหญ่มาขอเจรจาให้ยอมความ แต่ตนตั้งใจจะดำเนินคดีให้ถึงที่สุด ศาลจึงต้องตัดสินไปตามข้อเท็จจริง

แต่เห็นคุณธนพิชญ์ โฆษกสำนักงานอัยการสูงสุด ได้ชี้ช่องทางให้คุณสมัครยังสามารถยื่นฎีกา โดยจะมีการประสานให้อัยการสูงสุดลงนามสลักหลังคำร้องขอฎีกา ก็แสดงว่าโอกาสในการขอยื่นฎีกายังมีอยู่ ตามที่ได้เขียนเตือนไปในบทความก่อนโน้นแล้ว หากช่องทางฎีกาผ่านอัยการสูงสุดไม่สามารถทำได้ ก็คงเหลืออีกช่องทางเดียวคือยื่นเรื่องต่อผู้พิพากษาที่พิจารณาคดีเพื่อให้ส่งเรื่องเข้าสู่ศาลฎีกา หากช่องทางนี้ยังทำไม่ได้อีก คุณสมัครก็จะต้องถูกดำเนินคดี และเอกสิทธิ์คุ้มครอง สส. ไม่สามารถคุ้มครองได้ เรื่องนี้แตกต่างจากกรณีของคุณสมเกียรติ แกนนำ พธม. ที่ใช้ช่องเอกสิทธิ์ สส. คุ้มครองได้ตาม มาตรา 130 ที่ต้องพูดเรื่องนี้ เพราะเห็นยังมีบางคนเข้าใจผิด คิดว่าคุณสมัครจะใช้ช่องทางเอกสิทธิ์ สส. คุ้มครอง ซึ่งกฎหมายยกเว้นเอกสิทธิ์หากเป็นคดีที่มีการพิจารณาต่อเนื่องก่อนที่จะเข้าดำรงตำแหน่ง สส. หรือก่อนจะมีสมัยประชุม ในวรรค 4

แต่ตอนนี้คุณสมัครก็ใช้หลักทรัพย์ค้ำประกันตน ก่อนรอฟังผลการขอยื่นฎีกาต่อไป ก็น่าเชื่อว่ายังจะพอมีโอกาสอยู่ ถึงตรงนี้ก็ขึ้นอยู่กับความเมตตาของศาล

ถึงตรงนี้ยังต้องทำความเข้าใจกับหลายๆคนเพิ่มอีกว่า ในระบบนิติรัฐ ทุกสิ่งทุกอย่างต้องทำตามกฎหมาย การต่อสู้ก็ต่อสู้ไปตามช่องทางที่บัญญัติไว้ในกฎหมายต่างๆ หากไม่เห็นด้วยกับกฎหมายของรัฐนั้นก็ต้องเลือกการลี้ภัย เพื่อไปอาศัยอยู่ในรัฐอื่นที่ใช้กฎหมายที่ต่างกันออกไป หากจะทำการแข็งขืนรัฐด้วยวิธีการเช่น อารยะขัดขืน ก็ต้องยินยอมรับความผิดที่ตนฝ่าฝืนนั้นด้วย เช่นเดียวกับมหาตมะ คานธี และเหล่าผู้ติดตาม ที่เดินทางไปจาริกเพื่อทำเกลือ และยอมถูกรับโทษจำคุก

ในสมัยเอเธนส์ ภายหลังที่เอเธนส์บรรลุถึงยุคเสื่อมพ่ายแพ้สงครามให้กับสปาร์ตา มีบุคคลยุให้ไต่สวนโสกราตีสนักปราชญ์คนสำคัญในยุคกรีก โดยกล่าวหาว่าโสกราตีสเป็นคนทำให้เกิดความเสื่อมศรัทธาในศาสนา เหตุเพราะโสกราตีสได้ตั้งคำถามและสนทนาเกี่ยวกับปัญหาปรัชญาซึ่งถือเป็นการล่วงละเมิดไปยังเทพเจ้า ซึ่งถือเป็นที่เคารพของชาวเอเธนส์ในขณะนั้น ศาลได้ตัดสินประหารชีวิตโสกราตีส

ในบทเล่าถึงวันสุดท้ายของโสกราตีส กล่าวถึงไครโต มิตรของเขาที่ชักชวนให้โสกราตีสหลบหนี พร้อมกล่าวว่าเขาได้ติดสินบนผู้คุมให้เตรียมเปิดทางเอาไว้แล้ว แต่โสกราตีสปฏิเสธและยินยอมรับโทษ เพราะเขาศรัทธาในความเป็นรัฐ ด้วยความเป็นรัฐและนิติรัฐ จึงเกิดมีพ่อแม่ของเขาขึ้นมา และพ่อแม่ของเขาก็ได้แต่งงานกันและให้กำเนิดตัวเขา

โสกราตีสดื่มยาพิษที่ทำจากเฮมล็อกและสิ้นใจไปในเช้าวันใหม่ ปัจฉิมวาทะของโสคราตีสนั้นคือ : “ข้าพเจ้าขอบอกแก่พวกท่าน คนที่ฆ่าข้าพเจ้าว่า หลังการจากไปของข้าพเจ้าแล้ว โดยทันทีโทษทัณฑ์…จะตกแก่พวกท่าน…จะมีผู้ฟ้องร้องกล่าวหาพวกท่านมากกว่าที่มีอยู่เวลานี้ แต่ก่อนข้าพเจ้าได้เหนี่ยวรั้งพวกเขาเอาไว้ พวกเขาจะไม่เกรงอกเกรงใจพวกท่าน อีกต่อไป พวกเขาจะทำกับพวกท่านยิ่งกว่าข้าพเจ้า เพราะพวกเขายังหนุ่มหากพวกท่านคิดว่าการฆ่าคนสามารถทำให้พวกท่านป้องกันคนบางคนไม่ให้มา ตรวจสอบชีวิตชั่วร้ายของพวกท่านได้แล้ว พวกท่าน เข้าใจผิด”